Waarom we in februari sneller ziek worden — en wat je eraan kunt doen

Nieuwe inzichten over kou, immuniteit en jouw dagelijkse leefstijl

Februari is zo’n maand die je voelt tot in je botten: koud, nat, donker, wisselvallig. Veel mensen hebben het gevoel dat ze “altijd ziek zijn” in deze periode. En eerlijk: het is geen toeval. De wetenschap heeft de voorbije jaren een paar interessante puzzelstukjes gelegd die verklaren waarom ons afweersysteem in deze tijd van het jaar nét wat kwetsbaarder is.

Goed nieuws: je hebt meer invloed dan je denkt.

 Koude lucht verzwakt de eerste verdedigingslinie van je neus

Een recente studie van Harvard en Northeastern University (2022) liet zien dat koude lucht de werking van het neusslijmvlies rechtstreeks beïnvloedt. Wanneer de temperatuur in de neus daalt — soms al bij een korte blootstelling aan koude buitenlucht — vermindert de productie van antivirale stoffen die normaal gezien virussen meteen onschadelijk maken.

Kort gezegd:   Koude lucht → lagere temperatuur in de neus → minder antivirale bescherming → virussen krijgen meer kans.

Dit verklaart waarom we in februari, wanneer het guur en vochtig is, sneller een verkoudheid of griep oppikken.

Minder daglicht = minder vitamine D = minder immuunactiviteit

Vitamine D is geen wondermiddel, maar het speelt wél een rol in de regulatie van het immuunsysteem. In de wintermaanden daalt de vitamine D‑status bij veel mensen, omdat de zonkracht te laag is om voldoende aan te maken.

Onderzoek toont aan dat lage vitamine D‑waarden samenhangen met:

• een hogere vatbaarheid voor luchtweginfecties

• tragere hersteltijd

• meer ontstekingsgevoeligheid

Supplementen kunnen nuttig zijn, maar alleen wanneer ze afgestemd zijn op jouw waarden, leefstijl en gezondheidssituatie.

Stress en slaaptekort maken je afweer trager

Februari is vaak een drukke maand: werkritme terug op gang, weinig licht, minder energie. Chronische stress en te weinig slaap verlagen de activiteit van NK‑cellen (natural killer cells), een cruciaal onderdeel van je immuunrespons.

Studies tonen aan dat zelfs één nacht slecht slapen de effectiviteit van deze cellen al kan verminderen.

Regen, wind en natte kleren? Indirect toch een risico

Kou op zich maakt je niet ziek — virussen doen dat. Maar natte kleren, onderkoeling en rillen zorgen ervoor dat je lichaam energie moet verschuiven naar warmteregulatie. Daardoor blijft er tijdelijk minder energie over voor je immuunsysteem. Het effect is subtiel, maar in combinatie met punt 1 en 2 wordt het ineens wél relevant.

Wat kun je zelf doen? Kleine acties, groot effect

Hier zijn een paar evidence‑based strategieën die je vandaag al kunt toepassen:

1. Warm je neus en gezicht op voor je naar buiten gaat

Een sjaal over je neus of een paar minuten binnen opwarmen helpt de temperatuur in je neusholtes stabiel te houden.

2. Zorg voor voldoende vitamine D

Laat je waarden testen en kies voor suppletie op maat. Te veel is even nadelig als te weinig.

3. Bouw aan een slaapritme dat je immuunsysteem ondersteunt

7–9 uur slaap, vaste bedtijden, en een schermpauze van minstens 60 minuten voor het slapengaan.

4. Beweeg regelmatig, maar niet uitputtend

Matige beweging verhoogt de immuunactiviteit. Overtraining doet het tegenovergestelde.

5. Eet kleurrijk en volwaardig

Polyfenolen, antioxidanten en omega‑3‑vetzuren ondersteunen je afweer op verschillende niveaus.

Wil je je afweer versterken op een manier die bij jóu past?

Iedereen reageert anders op kou, stress, voeding en suppletie. Wat voor de ene werkt, werkt niet automatisch voor de andere. In mijn praktijk kijk ik naar het volledige plaatje: voeding, leefstijl, slaap, beweging, stressbelasting en eventuele tekorten.

Samen bouwen we een plan dat:

• je afweer versterkt

• je energieniveau verhoogt

• je vatbaarheid voor verkoudheden en griep vermindert

• én haalbaar blijft in jouw dagelijkse leven

Als je voelt dat februari je elk jaar opnieuw onderuit haalt, dan is dit hét moment om je gezondheid een boost te geven.

Zin om hiermee aan de slag te gaan? Ik help je graag verder.   Een eerste afspraak plannen kan eenvoudig via mijn websites (www.praktijk-vitacura.be of www.cura-mc.be) of via een telefoontje of bericht.

bron: Huang, Y., Song, S., Lee, J., LaRochelle, J., & Bleier, B. S. (2022). Reduced nasal antiviral immunity in cold air exposure. Journal of Allergy and Clinical Immunology, 151(1), 123–134.